Zonde en verlossing
10-02-2012
In De Reformatie van 10 februari wordt in een drietal artikelen het thema zonde en verlossing uitgewerkt. Dr. Hans Schaeffer, onderzoeker aan de TU in Kampen en redacteur van De Reformatie, signaleert dat spreken over verlossing tegenwoordig niet populair is; maar weinig mensen zijn zich ervan bewust dat ze verlossing nodig hebben.
Ds. Jouk Kruidhof, emerituspredikant te Hattem, werkt in een tweede artikel uit wat zonde precies is. Zonde kun je het beste beschrijven vanuit wat je ontbeert als je zonde doet: het eeuwige leven! Eeuwig leven, dat is God kennen en graag onder zijn goede gezag willen leven. Zonde is dus: dat juist niet willen. God gebruikt ons hele leven om ons van die zonde te verlossen. Redacteur Bram Beute rond het thema tenslotte af met een artikel over verstaanbaar over zonde en verlossing spreken.
Beute noemt zonde en verlossing tegendraadse begrippen: ze lijken voor veel mensen buiten, maar ook in de kerk niet relevant en actueel. Het begrip zonde is nauw verwant aan het begrip schuld, een woord dat je nog wel vaak hoort. Als zich een ramp of een crisis voordoet, wordt direct gezocht naar een verantwoordelijke die we er de schuld van kunnen geven. Wel wijzen we dan bij voorkeur naar anderen. Veel Nederlanders zien hun eigen persoonlijk leven als zinvol en goed, maar zijn tegelijk van mening dat de maatschappij verloedert en verhardt. Een leus als ‘verbeter de wereld, begin bij jezelf’ probeert een verbinding te leggen tussen verantwoordelijkheid van ‘de maatschappij’ en van het individu.
Met het slaan van deze brug komt het begrip ‘schuld’ al dichter in de buurt van zonde. Het begrip zonde heeft binnen het christelijk geloof het accent van ‘persoonlijke schuld’. Bij zonde gaat het niet om een anonieme schuld, maar om mijn of onze zonden.
Aan de ene kant is dat motiverend: het kwaad is geen noodlot, want wij zijn er zelf verantwoordelijk voor. Aan de andere kant kan het mensen ook moe maken, want hoe hard je je ook inspant voor een schoner milieu, eerlijke handel of dierenwelzijn, je neemt er het kwaad niet mee weg uit de wereld. Hieruit blijkt het belang van het begrip ‘verlossing’ voor onze tijd. Verlossing begint bij erkenning van enerzijds mijn eigen schuld en anderzijds mijn onmacht. ‘Zonde’ leert me dat het kwaad in de wereld ook mijn verantwoordelijkheid is. ‘Verlossing’ leert me dat ik mijzelf niet kan verlossen en uit het kwaad oprichten, maar dat verlossing van buiten moet komen: van God in Christus Jezus.